bipolar bozukluk
bipolar bozukluk

Bipolar Bozukluk Nedir ?

Bipolar Bozukluk diğer adıyla ikiuçlu kişilik bozukluğu, kişinin günlük rutinini önemli şekilde etkiler. Bu noktada Bipolar Bozukluk bireyin bir anda kendisini iyi hissederken bir süre sonra oldukça çökkün hissetmesine neden olur. Mani Dönemi, Hipomani Dönemi ve Majör Depresyon dönemi olmak üzere üç dönemde ortaya çıkar. Bu yüzden içinde bulunduğunuz dönem insanlarla ilişkinizi oldukça etkiler. Bipolar Bozukluk tanısı sadece uzun gözlemler sonucu psikiyatri hekimleri tarafından konur. Eğer ki çevrenizde ya da sizde birazdan okuyacağınız belirtiler varsa mutlaka bir hekime başvurun. Böylece tedavi için önemli bir adım atmış olursunuz. Unutmayın ki var olan psikolojik durumun tedavisi mümkün!
İçindekiler
1. Bipolar Bozukluk – Mani Dönemi
2. Bipolar Bozukluk – Hipomani Dönemi ? 
3. Majör Depresyon Dönemi ?
4. Bipolar Kişilik Bozukluğu Nedenleri Nelerdir ? 
5. Tetikleyiciler Nelerdir ?
6. Bipolar Bozukluk Nasıl Tedavi Edilir ?
7. Bipolar Bozukluk Terapi Süreci ? 
8. Yaşam Tarzınızı Değiştirin ?
9. Bipolar Bozukluk ile Yaşamak 
10. Çocuklarda Bipolar Bozukluk

Bipolar Bozukluk – Mani Dönemi

  • Taşkın, olağandışı, sürekli bir duygu halinin devamlı olması
  • Benlik saygısında artış
  • Uyku gereksiniminde azalma. Örneğin ; günde üç saat uykuyla kendini dinlenmiş hissetme
  • Diğer yandan her zamankinden fazla konuşma
  • Özellikle düşüncelerin uçuşması
  • Dikkat dağınılığı , özellikle aniden dikkatte değişim. Çok küçük uyarıcılar bile etkili olur.
  • Etkinliklerde artış. Özellikle cinsel davranış, toplumsal anlamda etkinliklerde artış.
  • Anlamsız etkinliklerde fazlalık
  • Kötü sonuçlar doğuracak etkinliklere fazlaca katılma. Özellikle alışveriş , kumar , cinsel girişim, gereksiz yatırım gibi.

Bipolar Bozukluk – Hipomani Dönemi

  • En az dört gün boyunca neredeyse günün büyük bir bölümünde ortaya çıkar. Böylece kişi etkinliklerdeki artışı fark eder.
  • Mani döneminde olduğu gibi benlik saygısında artış.
  • Uyku gereksiniminde azalma
  • Daha fala konuşkan olma ,
  • Alkol uyuşturucu kullanma,
  • Hızlı konuşma
  • Duyguları uç noktada yaşama gibi.
  • Özellikle hipomani döneminde riskli davranışlar daha da artar. Bu yüzden bazı durumlarda yatılı tedavi gerekir.

Bipolar Bozukluk – Majör Depresyon Dönemi

Kişi bu dönemde yaptığı etkinliklerden zevk almaz. İlgisi yitirir. Kendisini daha çökkün hisseder. Bu açıdan bazı belirtiler ortaya çıkar.

  • Üzüntülü ve boşlukta hissetme
  • Özellikle ağlamaklı gözükme
  • Çevreye ve etkinliklere karşı ilgide belirgin azalma
  • Özellikle zevk alamama durumu
  • Diyet yapmadan kilo verme, ayrıca iştah kaybı ya da çok kilo alma
  • Neredeyse her gün uykusuzluk çekme ya da çok uyuma
  • Özellikle bitkin olma, bitkin gözükme
  • Değersizlik ve suçluluk duygusunda önemli artış
  • Bu nedenle düşünmekte ve odaklanmakta güçlük
  • Tekrarlayan intihar düşünceleri
  • Özellikle intihar etmeye yönelik plan yapma

Depresyon Nedir yazımızı mutlaka okuyun!

bipolar kişilik bozukluğu

Bipolar Bozukluk Nedenleri Nelerdir ?

Sebepleri ile ilgili net bir şey olmasa dahi genetik önemli bir rol oynar. Ancak bu konuda çevresel faktörler de oldukça etkili.

Bipolar Bozukluk olan kişilerin ailelerinde bu durumun tekrarlama olasılığı yüksektir. Tek yumurta ikizler üzerinde çalışmalar mevcuttur. Eğer ki bir çocuk BKB’ye sahipse diğer kardeşin de sahip olma oranı %40’tır. Bu yüzden genetik faktörlere dikkat etmek gerek. Diğer yandan beyin yapısı da etkilidir. Nörotransmitter maddeler ile duygudurum bozuklukları arasında bir ilişki mevcuttur. Çünkü serotonin , dopamin ve norepinefrinde belirgin bir düşüş söz konusudur. Diğer yandan bu hormonların yüksek seviyede olması da Bipolar Bozukluğa neden olur. Ancak bu konuda daha fazla araştırma yapılmasına ihtiyaç var.

Diğer bir önemli nokta ise çevresel ve toplumsak faktörler. Bu noktada kişinin oldukça stresli ve tedirgin bir işte çalışması da etkili olur. Bu aşamada stres hormonu olan kortizol devreye girer. Kortizol seviyesinin sürekli yüksek olması da bu davranışları tetikler. Bu yüzden stresin de belli seviyede etkili olduğu ifade edilir. Stres tanımının içinde yas, doğum , şehir değişikliği yer alır. Diğer yandan hayatta karşılaşılan diğer değişkenler de strese neden olur.

Bipolar Bozukluk Tetikleyicileri Nelerdir ?

Yapılan çalışmalarda manik ve depresif dönem için farklı tetikleyiciler olduğu ifade edilir. Örneğin kişi depresif dönemdeyken bazı stres durumları bu dönemi tetikler. Diğer yandan hüzünlü bir kitap okumak, depresif biriyle konuşmak da bu evreyi tetikler. Diğer örnekler işe şöyledir;

  • Uyku düzeninin bozulması
  • Fiziksel yaralanma
  • Salgın ya da hastalık
  • PMS Dönemi
  • Egzersiz eksikliği
  • Uzun süreli seyahat çünkü uyku düzeninin bozulmasına neden olur.

Manik dönem tetikleyicileri ise farklı şekilde ele alınır. 2012 yılında yapılan araştırmada

  • Aşık olmak
  • Özellikle madde kullanımı
  • Yaratıcı bir projeye başlama
  • Devamlı gece etkinliklerine katılma
  • Uzun süreli tatiller
  • Yüksek sesli müzik dinlemek gibi durumlar manik dönemi tetikler.

Bipolar Bozukluk Nasıl Tedavi Edilir ?

Bipolar bozukluk değişken ve bireye özgü belirtiler ortaya çıkarır. Bu yüzden tedavi sürecinde farklı teknikler devreye girer. Psikoterapi , ilaçlı tedavi ve yaşam tarzında değişikliklerle tedavi devam eder. Ancak ilaçlı tedavi hastalığın temelini oluşturur.

Bu noktada reçeteli ilaçlar kullanılır. Kişinin mani ve majör depresyon dönemine uygun ilaçlı tedavisi devam eder. Böylece yaşam içerisindeki ruh hali daha dengeli hale gelir. Kişi kullandığı ilaçlar sayesinde şiddetli iniş ve çıkış yaşamaz. Bu yüzden hekim kontrolünde mutlaka ilaçlı tedaviye devam etmek gerek. Ancak ilaçlı tedavi döneminde de bazen ilaç değişikliği söz konusu olur.

Bu noktada bazen yan etkiler ortaya çıkar. Ancak yan etkileri doktorunuza mutlaka iletin. Doktor tavsiyesi olmadan ilacı bırakmak olumsuz sonuçlara neden olur. Bazen ilaç değişikliği bazen ise doz değişikliği bu tür yan etkileri ortadan kaldırır. İlaçlı tedavi sürecinde anti-konvülsanlar , antipsikotiker duygu düzenleme ilacı olarak kullanılır.

Bipolar Bozukluk – Terapi Süreci

İlaçlı tedavinin devam etmesinin yanı sıra psikoterapi de bipolar kişilik bozukluğunda etkili sonuçlar ortaya koyar. Bu noktada terapi süreci tetikleyicileri daha kolay anlamanıza yardım eder. Manik ya da depresif dönem tetikleyicilerini belirlemek sizin durumla daha kolay baş etmenize destek olur. Diğer yandan ise terapi süreci ilaçlı tedaviye uyum sağlamanıza da yardım eder. İki tedavi sürecinin beraber devam etmesi yaşam kalitenizi olumlu yönde etkiler.

Bilişsel Davranışçı Terapi , Diyalektik Terapi gibi teknikler size oldukça katkı sağlar. Diğer yandan ise terapi sürecine bazen aile üyelerini de dahil etmek gerekir. Bu noktada aileye bilgi verilir. Gizlilik sürecini ihlal etmeden verilen bilgi ailenizin de size destek olmasına yardım eder.

Bipolar Bozukluk – Yaşam Tarzınızı Değiştirin !

Bu tür durumlarda kişinin yaşam kalitesini tetikleyen bazı uyarıcılar söz konusu olur. Öncelikle bipolar bozukluk tanısı alan kişilerin uyuşturucu ve alkolden uzak durması gerekir. Stresle baş etme becerileri ve stresten uzak durmak da yaşam kalitesini artırır. En önemli nokta ise uyku düzeni ve sağlıklı beslenme. Düzenli egzersiz süreci de kişiye yardım eden bir diğer değişimdir.

Bipolar Bozukluk ile Yaşamak

Bu tür durumlarda kişi oldukça fazla duygusal iniş çıkış yaşar. Bazen duygularını anlamak çok zor hale gelir. Bu tür yaşantıları olan kişilerle paylaşım içinde bulunmak size de iyi gelir. Ancak bazı durumlarda etiketlenme korkusu ile kişi hastalığını söylemek istemez. Bu tür durumlarda ise bazen aile üyeleri bazen ise partneri olanı anlamlandırmakta güçlük çeker. Bu tür durumlar kişinin romantik ilişkisini ve cinsel yaşamını olumsuz etkiler. Partnerinize ya da ailenize durumu ifade etmek sağlıklı bir yaşamın anahtarı diyebiliriz.

Çocuklarda Bipolar Bozukluk

Ebeveynlerin ve bakıcıların bu konudaki bilgisi oldukça önem arz eder. Çünkü çocukta var olan belirtileri en net onlar görecektir. Bipolar Bozukluk her yaş grubunda ortaya çıkabilir. Bu yüzden aile geçmişi ve davranışlar oldukça önemlidir. Çünkü tanı alan yetişkinlerin %65’i 18 yaşında önce bu durumu fark ettiğini ifade ediyor. Bu noktada kendinize şunları sorabilirsiniz;

  • Kendi yaş grubuna göre farklı davranışları var mı?
  • Davranışları günlük yaşam kalitesini ne kadar etkiliyor?
  • Okula düzenli olarak devam ediyor mu?
  • Yaşadığı zorluklarla nasıl baş ediyor?
  • Düşünceleri dalgalı mı? Tedirgin olduğu şeyler neler ?

Bu tür durumların erkenden teşhis edilmesi oldukça önemli bir konudur.

Var olan durumlarla ilgili sitemizde görev yapan klinik psikologlardan destek alabilirsiniz.

Anlat ki Bilinsin videosunu buradan izleyebilirsiniz.

Benzer Makaleler

psikolojik hastalıklar

Psikolojik Hastalıklar Nelerdir

Psikolojik hastalıklar nelerdir sorusuyla sık sık karşılaşıyoruz. Bu noktada bu soruları duymak ruh sağlığı çalışanları …

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir