Psikolojik Danışmanlık Nedir?
Psikolojik Danışmanlık Nedir?

Psikolojik Danışmanlık Nedir?

Psikolojik Danışmanlık sürecinde temel başlıklar ele alınmıştır. Psikolojik danışmanlık süreci danışanla ilişki kurmayla başlar ve sonlandırma oturumuyla son bulur. İlişki kurmak süreç için ne kadar önemliyse, sonlandırma oturumu da süreç için o kadar önemlidir. Oturum boyunca danışanın sözel ve sözel olmayan hareketlerine odaklanmamız gerekmektedir. Psikolojik danışmanlık sürecine başlamadan önce danışanı süreç hakkında bilgilendirmek, danışanın ilerleme hızını belirlemek , direnci tespit etmek sürecin başında dikkat etmemiz gereken temel noktalardandır. Danışanın süreç hakkında net bir bilgisi olmazsa, gizlilik konusunda tereddüt yaşıyorsa, kendini açmaz. Bu da sürecin tıkanmasına sebep olur. Danışmanlık sürecinde danışanın kendini tanıması için yüzleştirme tekniği gerekli bir tekniktir ancak yüzleştirmenin kullanılacağı durumlar iyi belirlenmelidir. Ancak danışmanın ilk oturumlarında yapılan yüzleştirme danışanı oturumlardan uzaklaştırır.

1. Psikolojik Danışman Nedir
2. Psikolojik Danışman Tavsiye Verir mi
3. Psikolojik Danışmanlık Seansı
4. Psikolojik Danışman Terapide Üzülür mü
5. Terapide İntihar Düşüncesi Nasıl Konuşulur
6. Psikolojik Danışmanlık Oturumlarını Sonlandırma
7. Süpervizyon
8. Psikolojik Danışman Ne Yapar
9. Psikolojik Danışmanlık Nedir Ne Değildir
10. Online Psikolojik Danışmanlık

Psikolojik Danışman Nedir

Psikolojik Danışman nedir sorusuna göz atmakta fayda var. Gelin detaylı şekilde ele alalım. Psikolojik danışman üniversitelerin Psikolojik Danışmanlık ve Rehberlik (PDR) bölümlerinden mezun olanları denir. Bu yüzden lisans konusuna dikkat etmemiz gerekir. Bu kişiler lisans döneminde;

  • Psikolojik Danışma Kuramları
  • Psikolojik Danışma İlke ve Teknikleri
  • Davranış Bozuklukları
  • Kişilik Kuramları
  • Psikolojiye Giriş
  • Fizyolojik Psikoloji
  • Gelişim Psikolojisi
  • Öğrenme Psikolojisi
  • Test Dışı Teknikler
  • Yaşam Dönemleri ve Uyum Problemleri
  • Kariyer Psikolojik Danışmanlığı
  • Mesleki Rehberlik
  • Grupla Psikolojik Danışma
  • Kısa Süreli Çözüm Odaklı Terapi
  • Bireyle Psikolojik Danışma Uygulamaları
  • Bilişsel Davranışçı Terapi
  • Psikolojik Testler
  • Meslek Etiği gibi temel terapi ve psikoloji eğitimi alır.

Burada dikkat edeceğimiz en önemli nokta psikolojik danışmanların süpervizyon eğitimi almasıdır. Süpervizyon sürecinde lisans öğrencisi bir dönemde en az iki danışan görür. Bu danışanlarla en az 10 oturum psikolojik danışma süreci yönetir. Ardından ise danışman hocası tarafından geri bildirim alır. Böylece terapi sürecinin nasıl devam edeceğine yönelik iki dönemde en az 40 oturum gerçekleştirir. Kısa Süreli Çözüm Odaklı Terapi gibi seçmeli derslerde de danışan görür.

Psikolojik Danışman Tavsiye Verir mi?

Psikolojik danışmandan danışanlar bazen probleme yönelik çözüm önerileri ya da öğüt talep eder. “Bir şey söyleyin ve bu sorun ortadan kalksın!”.  Ancak oturumlarda böyle bir durum söz konusu değildir. Psikolojik danışman öğüt vermez, profesyonel bir süreç  yürüten psikolojik danışman aileden ve arkadaşlardan farklı tepkiler vermelidir. Bu yüzden Sözel olmayan hareketler, danışma sürecindeki önemli dinamiklerdendir. Babasından bahsederken sürekli midesini tutan danışana bunun sebebini sorarız. O yüzden psikolojik danışman iyi bir izleyici olmalıdır. Ancak bazı yerlerde kaçırdığı noktalar olur. Bunları yakalamak ise süpervizyon süreciyle mümkündür. Bu yüzden lisans, yüksek lisans ve terapi eğitimlerinde süpervizyon şarttır.

Konuyla ilgili Terapide İlk Oturumda Neler Konuşulur yazımızı mutlaka okuyun!

Psikolojik Danışmanlık Seansı

Danışan oturumlarda çok genel tanımlar yapar. Her şey üstüme geliyor, kimse beni anlamıyor gibi…  Psikolojik danışmanlık sürecinde bu tür ifadeleri mutlaka somutlaştırmak gerekir. Çünkü somutlaştırıldığında asıl ifade edilmek istenen durum daha net bir şekilde ortaya çıkar. Oturumlarda metafor kullanımı anlatılmak istenen konuyu daha net anlatır. Bazen grup ve aile çalışmalarında metafor kullanımı daha faydalı olur. Diğer yandan Oturumların sonunda ya da ortalarında özetleme yapmak danışana anlaşıldığı mesajını verebilir. Bazen özetlemeleri danışan yapar.

Psikolojik Danışman Terapide Üzülür mü?

Danışma sürecinde mitlerle de mücadele edilmelidir. Bu yüzden değişimin her birey için kolay olmadığını bilmeliyiz. Ayrıca empati ve sempati ayrımının bilinmesi gerek. Danışanın oturum sürecinde kendini açtığı yerlerde ahlaki yargılamalar yapılmamalıdır. Çünkü ahlaki yargılama danışanın kendini kapatmasına sebep olur. Psikolojik danışmanlık süreci ahlaki yargılama değil duyguların anlaşılması ve danışanın kendini daha iyi bir şekilde tanıması sürecidir.

Psikolojik danışmanlar alanda yapılan çalışmaları mutlaka takip etmelidir. Alanda yapılan çalışmaların takibi psikolojik danışmanların kendilerini geliştirmeleri için kaynak niteliğindedir. Krize müdahale becerileri danışmanlar için dikkatle incelenmesi gereken konudur.

Psikolojik Danışmanlıkta İntihar Düşüncesi Nasıl Konuşulur?

İntihar düşüncesiyle gelen danışana sorgulama yapılmadan yaklaşılmalıdır. İntihar düşüncesinin ne kadar ciddi olduğu öğrenilmelidir. Çünkü danışan intihar konusunu herkesle konuşamaz. Danışana bunu düşündüren sebepleri öğrenmeye çalışmalıyız. İntihar öyküsü olup olmadığı sorun. İntiharı nasıl planladığı öğrenin. Etik ilkeler çerçevesinde bir yakınına süreç hakkında bilgi veririz. Danışanların güçlü yönlerinin vurgulanması onların duygu ve başarı bankalarına yatırım yapılmasıdır. Bu yüzden danışanların güçlü yönlerini mutlaka vurgulamayız. Böylece danışanın kendini daha iyi tanımasına yardım ederiz. Cinsiyet, ırk, cinsel yönelim gibi konularda danışanlar çekingen davranabilirler. Bu konularda yorum yapılmamalı ve danışan olduğu gibi kabul edilmelidir. Çünkü her bireyin psikolojik danışmanlık hizmeti almaya hakkı vardır. Oturumlarda bazı dinamikleri aile ve grup çalışmalarıyla daha kolay bir şekilde çözeriz. Grup ve aile yaklaşımları hakkında bilgi sahibi olmak ve bu yaklaşımlara açık olmak önemlidir.

Psikolojik danışmanlık süreci için zorlayıcı olabilir. Ancak intihar düşüncesiyle çalışmak danışana oldukça katkı sağlar. Tabii ki intihar söz konusu olduğunda psikiyatriye yönlendirmek de gerekir.

Psikolojik Danışmanlık Oturumlarını Sonlandırma

Danışanlar bazı sebeplerden dolayı oturumları sonlandırmak zorunda kalır. Bu yüzden terapi erken biter. Örneğin taşınma ya da uzun süreli hastalık gibi…Bazen ise yetki alanımızı aşan durumlarda danışanları sevk edebiliriz. Bu tür durumlarda danışanların izni dahilinde gideceği psikolojik danışmana süreç hakkında bilgi verilmelidir. Danışanların oturum boyunca ilerlemeleri dikkatle incelenmelidir. Eğer kötü gidiş varsa kötü gidişler hakkında konuşulmalıdır. Çalışmaların belgelenmesi olası bir soruşturmada çok önemli bir delil niteliğindedir. Bilgiler güvenli bir şekilde muhafaza etmek şartıyla görüşmeleri not alırız. Ancak alınan notlar sadece psikolojik danışmanlık sürecine ilişkindir. İstenilen notlar, eğer ki hukuki bir süreç söz konusu değilse, üçüncü kişilerle paylaşılmaz. Bu konuda terapistin hukuki sorumluluğu vardır. Sizin bilginiz olmadan konuşulanlar başka kişilere aktarılmaz. Eğer ki böyle bir sürece tanık olursanız mutlaka şikayetçi olun.

Psikolojik Danışmanlık ve Süpervizyon

Psikolojik danışmanların belki de en çok zorlandıkları nokta kendilerini tanımaları sürecidir. Bu yüzden her psikolojik danışman mutlaka bir danışmanlık sürecinden geçmelidir. Bu aşamada danışanların kendi problemlerinin farkında olmaları ve kendilerini tanımaları yapacakları görüşmeler için çok önemlidir. Psikolojik danışman olmaya nasıl karar verdikleri, hangi duyguların kişiyi rahatsız ettiği mutlaka anlaşılmalıdır. Oturumlarda danışanlar psikolojik danışmana, psikolojik danışman ise danışana karşı bazı duygular yaşar. Bu aşamada mutlaka duygularla nasıl baş etmesi gerektiğine yönelik çalışmalar yapmalıdır. Tüm bu süreç boyunca psikolojik danışman süpervizyona açık olmalıdır. Özellikle yeni mezun psikolojik danışmanlar test eğitimleriyle kendilerini daha yetkin hissetmek isteyebilirler. Testlerin danışanı daha iyi tanımak için uygulandığı unutulmamalıdır. Eğer gerekliyse etik problemlerle ilgili mutlaka konsültasyon yapılmalıdır. Bilgi dağarcığı genişletilmelidir.

Psikolojik danışmanlık süreci birçok değişkenin yer aldığı bir süreçtir. Süreçteki ufak değişiklikler danışmanın ilerleyen kısımlarında çok büyük farklılıklara yardımcı olur. Bu yüzden danışan mutlaka kendini tanımalı, danışma sürecinde dikkatini danışana vermeli, danışanı takip etmeli, kendini eksik hissettiği noktalarda mutlaka destek almalıdır.

Psikolojik Danışman Ne Yapar

Psikolojik danışman ne yapar, ne işle meşgul olur sorusu bazen aklımıza gelir. Gelin beraber buna göz atalım. Yazımızın başında da belirttiğimiz gibi, psikolojik danışman farklı farklı iş sahasında görev alır. Bunlar;

  • Aile Bakanlığı
  • Adalet Bakanlığı
  • Türk Polis Teşkilatı
  • Türk Silahlı Kuvvetleri
  • Milli Eğitim Bakanlığı
  • Diyanet İşleri Başkanlığı

gibi farklı farklı devlet kademesinde psikolojik danışman olarak görev alır. Görev aldığı yerlerde bireyle psikolojik danışma süreci yönetir. Diğer yandan rehberlik hizmetlerinden de sorumludur. Öğrencilerle ve ailelerle görüşme süreci yönetir. Aile Bakanlığı’nda ailelerin ve çocukların psikososyal gelişim sürecini takip eder. Yine aynı şekilde Türk Polis Teşkilatında ve Türk Silahlı Kuvvetlerinde de psikolojik danışman olarak personellerle görüşme yapar. Yönetmiş olduğu süreçlerde gerekli gördüğü öğrenci ve yetişkinleri sevk eder. Buradaki en temel husus psikolojik danışmanın yeterlilik alanıdır. Örneğin yeme bozuklukları ile ilgili terapi süreci yönetemeyen bir psikolojik danışman bu danışanı sevk eder.

Psikolojik Danışmanlık Nedir Ne Değildir

  • Psikolojik danışmanlık nedir ne değildir sorusu da sık sık aklımıza gelir. Öncelikle şuradan başlayabiliriz.
  • Psikolojik danışman tavsiye vermez. Danışanın kendi çözüm yollarını üretmesine yardım eder.
  • Uygun soru sorma becerisidir. Bu yüzden açık uçlu sorular kullanırız.
  • Terapide ilk oturumda bütün sorunlar çözülmez. Bu yüzden terapi bir süreçtir.
  • Terapiye sadece kişilik bozukluğu olanlar gelmez. Psikolojik danışmanlık süreci kişinin iyilik halini arttırmayı hedefler.
  • Psikolojik danışmada anlattıklarınız gizli kalır. Bu yüzden terapiye gelmek sizin gelecek yaşantınızı olumsuz etkilemez.
  • Aksine kişinin iyilik halini artırır. Böylece yaşama dair uyum becerileri artar.
  • Psikolojik danışmayı istediğiniz aman sonlandırma hakkınız var.
  • Terapide konuşulan her şey gizli kalmaz. Kendinize ya da başkasına zarar verme durumlarında gizlilik ihlal edilir.
  • Gizlilik ihlali olunacak konuları psikolojik danışman ilk oturumda size anlatır.
  • Böylece nelerle karşılaşacağınızı fark edersiniz.

Özetle; psikolojik danışmanlık size uygun sorular sorar. Böylece varmak istediğiniz hedefinize ulaşmanıza yardım eder. Temelde terapi süreci bir yolculuk gibidir. Bu yüzden psikolojik danışman güven içerisinde seyahat etmenize yardım eder.

Online Psikolojik Danışmanlık

Online psikolojik danışmanlık süreci internet üzerinden devam eder. Bu süreç içerisinde alanında uzman kişilerden terapi desteği alırsınız. Yapılan çalışmalarda yüz yüze terapi ile online terapinin benzer etkiler ortaya çıkardığı bulunmuştur. Öncelikle giriş yaptığınız sitede görev alan uzmanların lisans durumlarına bakın. Diğer yandan bu kişilerin çalışmış olduğu konular da size bir bilgi verir. Eğer ki psikolojik danışman cinsel terapi alanında destek veriyorsa seansı ona göre planlayın. Örneğin OKB üzerine destek almak istiyorsunuz. Ancak psikolojik danışmanın çalışma alanları arasında OKB yok. Öyleyse bu terapisten seans almak sizin için zaman kaybı olur. Çünkü nasıl ki hekimler bir yerden sonra branşlaşarak hasta görüyorsa terapistler de öyledir. Lisans mezuniyetinden sonra psikolojik danışmanlık yapmak isteyen kişi terapi eğitimi alır. Bu yüzden çalışma alanları oldukça önemli bir konudur.

Türk PDR Derneği

 

Benzer Makaleler

cinsel yönelim

Cinsel Yönelim Ne Demektir

Cinsel yönelim erkeklere, kadınlara, hem erkeklere hem de kadınlara ya da hiçbir cinsiyete veya farklı …

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir