Öğrenme nedir nasıl gerçekleşir
Öğrenme nedir nasıl gerçekleşir

Öğrenme Nedir Nasıl Gerçekleşir ?

Öğrenme nedir nasıl gerçekleşir sorusuna verilecek ilk yanıt tüm canlılarda olduğudur. Öğrenme var olan tüm canlılarda gerçekleşir. Ancak öğrenme nedir nasıl gerçekleşir gibi sorular sık sık kafamızı kurcalamaktadır. İnsan, en kolay öğrenen canlıdır. Öğrenme konusunda diğer canlılara nazaran çok daha fazla beceriye sahiptir. Ancak genel anlamda ebeveynler çocukları için “Öğrenme nedir nasıl gerçekleşir” sorularını sormaktadır. Öğrenme en temel anlam olarak “bilginin kalıcı hale gelmesi ve kazanılması” olarak ifade edilir. Bu noktada defter, kalem, terapi, psikolojik danışman, öğretmen gibi kavramlar kelimeden ziyade bir bütünlüğü temsil eder. İnsan bu kelimelerin ardında yatan öznel anlamı öğrenir. Öğrenme yeteneğiyle insanlar çevresini tanır, anlamlandırır, kategoriye sokar, uyum sağlar, yaşamını kolaylaştırır. Bu yüzden öğrenme nedir nasıl gerçekleşir cümlesi hayatımızda önemli bir yer tutar.

İçindekiler
1. Öğrenme Ne Demektir
2. Öğrenme Ne Zamana Kadar Devam Eder
3. Öğrenme Nasıl Gerçekleşir
4. Bilgi Nasıl Kalıcı Hale Gelir
5. Öğrenme Nasıl Kolaylaşır
6. Gizil Öğrenme Nedir
7. Öğrenme Basamakları Nelerdir
8. Kalıcı Öğrenme Nedir Nasıl Gerçekleşir
9. Öğrenme Nasıl Gerçekleşir
10. En İyi Öğrenme Nasıl Gerçekleşir

Öğrenme Ne Demektir?

Öğrenme bilgiyi parçalara ayırma, algılama, tekrardan organize etme, gerekli yerlerde zihinden geri çağırma, ihtiyaç duyulan yerlerde ise kullanma sürecidir. Bu durumda öğrenmenin kalıcı hale gelmesi için tekrar etmek gerekir. Böylece davranışlar kalıcı hale gelir. Öğrenme sürecinde çevre de aktif rol oynar. Yeni davranışların kazanılması, beceriye dönüştürülmesi, değişikliğin gerçekleşmesi gibi süreçlerde çevre de etkilidir. Öğrenme nedir nasıl gerçekleşir merak ettiklerinizi cevaplamaya devam edelim. Yakınsak gelişim alanı da öğrenme sürecinde etkilidir.

Öğrenme Ne Zamana Kadar Devam Eder?

Öğrenme gelişimsel ve devamlı bir süreçtir. Kişi yaşamaya devam ettiği sürece öğrenme de gerçekleşir. Çevreyle etkileşim, sosyal iletişim devam ettiği sürece kişinin öğrendiği bilgiler de artar. Bu konuda zihin geniş bir kapasiteye sahiptir. Öğrenmenin gerçekleşmesi için kalıcı hale gelmesi şarttır. Eğer ki davranış kalıcı hale gelmiyorsa, tekrarlanmıyorsa bu durumda öğrenme gerçekleştirilmiştir diyemeyiz. Öğrenmek demek doğruyu bilmek demek değil. Bu yüzden öğrenme ile doğru bilgiye ulaşma farklı tanımlardır.

Öğrenme Nasıl Gerçekleşir

Öğrenmeyi tanımlayan pek çok farklı kuram vardır. Davranışçı Kuram, Bilişsel Öğrenme Kuramı, Duyusal Öğrenme Kuramı ve Beyin Temelli Öğrenme Kuramları bu noktada öğrenmeyi tanımlamaya çalışmıştır. Bilgi İşleme Kuramı’na göre ise öğrenme duyu organları tarafından algılanan bilginin beyine hafıza kayıt edilmesi sonucunda meydana gelir. Burada öğrenilen bilgi algılarız. Zihne kayıt ederiz. hatırlanırız ve kullanılırız. Peki öğrenme nedir nasıl gerçekleşir ?

Gün içerisinde çevreden oldukça fazla uyaran alırız. Çevreden gelen her uyaranı kayıt altına almayız. Örneğin bir otobüs yolcuğunda yanımızda konuşan kişiyi duyarız ancak her söyleneni kayıt altına almayız. Bu tür durumları bir süre sonra zihin siler. Çevreden gelen uyaranları algıladıktan sonra ise bize gelen bilgileri kayıt ederiz. Kayıt anında bizim işimize yarayacak bilgileri ayıklarız. Daha sonra ayıklanan bilgileri kısa süreli bellek sistemine göndeririz. Burada gerçekleşen her türlü eylem istemli olarak gerçekleşir. Böylece asıl öğrenme başlar. Şu an blog yazısını okurken, kitap okurken kısa süreli belleğiniz aktifleşir. Burada bilgiyi depolarız. Buraya kadar okuduğunuz yazıda aklınızda kalması gereken yerleri zihniniz aslında depoladı. Bunların öğrenmeye değer olup olmadığına karar verdikten sonra ya silecek ya da öğrenme sürecine devam ettirecek. Eğer ki bu yazıyı yarın da hatırlıyorsanız uzun süreli belleğiniz bu bilgiyi kayıt etmiş demektir. Kısa süreli belleğin kapasitesi 1-2 dakika civarındadır. O yüzden yarın hatırlayacağınız her bilgi sizin için öğrenme düzeyindedir.

Bilgi Nasıl Kalıcı Hale Gelir? Öğrenme Nedir Nasıl Gerçekleşir

Bilginin uzun süreli belleğe geçmesi de istemli bir davranıştır. Eğer ki zihin bilginin faydalı olacağını düşünürse uzun süreli belleğe aktarır. Burada bu okuduklarınızın işinize yarayıp yaramayacağı eski yaşantılarınızla ve eski öğrendiklerinizle de ilgilidir. Eğer ki siz kendinize “nasıl öğrenirim acaba” sorusunu sorduysanız zihniniz bu bilgiyi daha kolay kayıt altına alır çünkü zihninizin bu bilgiye ihtiyacı olduğunu bilir. Bu yüzden öğrenme nedir nasıl gerçekleşir sorusunu sorarız.

Son aşama ise bu öğrenilen bilginin uzun süreli bellekte kalıcı hale getirilme aşamasıdır. Bu aşamada bilgiler kayıt altına alınır. Şöyle düşünebiliriz, mağazadan 50 tane çorap aldınız ve eve geldiğinizde bunlardan sadece 30 tanesini beğendiniz. Bunları ayrı ayrı çekmecelere yerleştirir ve daha sonra kullanmak istersiniz. Yerleştirdiğiniz çekmecelere eski çoraplar da vardır, benzer özellikli yeni ve eski çorapları aynı yere koyarsınız. Uzun süreli bellek de buna benzer bir yapıyla çalışır. Eski bilgilerle yeni bilgileri harmanlar ve bir arada saklamaya devam eder.

Öğrenme Nasıl Kolaylaşır?

Öğrenme sürecinde bu bahsettiğimiz basamaklar istemsiz olarak gerçekleşir. Öğrenmeyi kolay hale getiren bazı yapılar da mevcuttur. Bunlar gizil öğrenme ve algıda seçiciliktir. Eğer ki siz  o gün bir konu araştırıyorsanız ve o konuyla ilgili gözünüze bir yazı çarparsa daha kolay öğrenirsiniz. Çünkü o gün o bilgiye ihtiyacınız vardı. Zihniniz algıda seçici davrandı ve farklı farklı sayfalar arasından o sayfaya dikkat kesildi. İhtiyacınız olan bilgiye anında ulaşırsanız algıda seçici davranırsınız ve öğrenmeniz kolaylaşır.

Gizil Öğrenme Nedir Nasıl Gerçekleşir?

Gizil öğrenme de bir diğer öğrenme biçimidir. Evden çıkıp okula giderken kendinize “3 sokak yürü, daha sonra sağa dön, parkın içinden geç, sola dön, okulun kapısından içeri gir, 4 kat çık, sağdan üçüncü sınıfa gir” uyarısını vermez. Siz bu davranışını tekrar tekrar yaparak farkına varmadan yolu öğrenirsiniz. Gizil öğrenme ; öğrenme nedir nasıl gerçekleşir sorusuna yanıt verir. Burada etkin olan durum davranışın tekrar etmesidir. Davranış ne kadar sık tekrar ederse o kadar kolay öğrenirsiniz. Öğrenme amacınız olmasa bile zihin bunu gizil olarak öğrenir. Klavyede yazı yazmayı öğrendiniz ancak klavyede harflerin yerini özenerek öğrenmediniz. Tekrar ve gizil öğrenme sonucunda klavyeye bakmadan yazı yazmaya başladınız. Bu tür durumlar bilginin kalıcı hale gelmesinde de etkilidir. Bu tür süreçlerde de yine öğrenme basamağı aktif şekilde gerçekleşir.

Öğrenme Basamakları Nelerdir?

Uyaran gelir. Daha sonra bu uyaranı duyusal bellekte kayıt altına alırız. Ardından algı ve dikkat kısmı devreye girer. Eğer ki bilgi işe yarayan bilgiyse kısa süreli belleğe aktarırız. Zihin bu bilgiyi öğrenmem gerekiyor derse tekrar eder. Böylece kodlara ayırırız. Şemalaştırır ve uzun süreli belleğe aktarırız. İhtiyacınız olan yerde bilgiyi buradan çağırır ve kullanırsınız. Öğrenme nedir nasıl gerçekleşir sorusuna dikkat bellek de cevap verir.

Öğrenilen Bilgi Kalıcı Mıdır?

Bilgi öğrenildikten sonra travmatik bir yaşantı olmadığı sürece ömür boyu saklanır. Kapasitesi aslında tahmin edilenden daha büyüktür. Ancak bir hastalık söz konusu olursa bu bilgiler unutulabilir. Öğrenme sürecinde devamlılık önemlidir. Eğer ki kişi öğrenmek için çaba sarf ediyorsa daha kolay öğrenir. Hayata aktarılan bilgi ise daha kalıcı hale gelir.

Bilgi beyin hücreleri tarafından öğrenilir. Beyindeki hücrelere nöron denir. Bu nöronlarda uzun ve kısa kenarlar vardır. Uzun olan kısma akson, kısa olan çıkıntılara se dentrit denir. İki farklı sinir hücresi birbirine yakındır ve aralarında sinaptik boşluk vardır. Bu boşluklarda iletişim gerçekleşir. Bu iletişimin gerçekleşmesine ise sinaps denir. Ne kadar fazla sinaps oluşursa o kadar fazla öğrenme gerçekleşir diyebiliriz. İnsan zihninin kapasitesi geniş olduğu için öğrenmenin yaşı ve zamanı yoktur. Öğrenilen bilgiler bu yüzden kalıcı bilgilerdir.

Kalıcı Öğrenme Nedir Nasıl Gerçekleşir?

  • Kişi öğrenmeye hazır olmalıdır.
  • Motivasyon öğrenmeyi arttırır.
  • Dışsal pekiştireç değil (ailenin hediye alması, para ödülü vs.) içsel pekiştireç öğrenmeyi arttırır (bilgi edinmeyi seviyorum, bu bilgi işime yarar öğrenmeliyim vs denilmesi)
  • Dikkatli kişiler daha kolay öğrenir.
  • Tekrar etme öğrenmeyi daha kalıcı hale getirir.

Öğrenme şeklinizi belirlemeniz gerekir. Yazarak mı öğreniyorsunuz, hikayeleştirerek mi, yoksa tekrar tekrar okuyarak mı? Öğrenme şekliniz bu açıdan çok daha önemlidir. Gelin diğer kısımlara da göz atalım.

Öğrenme Nasıl Gerçekleşir

Öğrenme nasıl gerçekleşir sorusu özellikle aileler tarafından çok merak edilir. İlk çağ filozoflarından günümüze kadar bu konu oldukça gündemde kalmıştır. Davranışçı ve Bilişsel Kuramcılar bu konuda oldukça fazla çalışma ortaya koymuştur. Davranışçı kuram öğrenmeyi yaşantı sonucu davranışlarda meydana gelen kalıcı davranışlar olarak ifade eder.

Bilişsel psikoloji ise öğrenmeyi daha karmaşık olarak ele alır. Bireyin bilgi işleme sürecinde aktif ve özerk olması gerektiğini savunur. Bu yüzden bilgi direkt olarak alınmaz. Kişi içsel olarak bilgiyi tanımlar ve kendisine gerekli olduğu kadarını ifade eder. Öğrenmenin gerçekleşmesi için;

  • Davranış gözlemlenmeli
  • Öğrenilen davranış süreklilik göstermeli
  • Davranış yaşantıya aktarılmalı
  • Deneyimlerle elde edilmeli
  • Davranış geçici süreli olmamalı
  • İlaç, hastalık, yorgunluk gibi nedenlerle ortaya çıkmamalı
  • Büyümeye dayalı gerçekleşmemeli

Bu maddeler öğrenmenin anlık bir davranış olmadığını ortaya koyar. Böylece davranışın sürekliliği karşımıza çıkar. Önceki paragraflarda beyin yapısının öğrenme sürecini size anlattık. Bu noktada ise öğrenmenin davranışa dönmesinden bahsettik. Öğrenilen bir bilgi ortalama 20 gün içerisinde kalıcı hale gelir.

En İyi Öğrenme Nasıl Gerçekleşir

En iyi öğrenme nasıl gerçekleşir sorusunu hepimiz merak ederiz. Ancak burada kaçırdığımız bir nokta var. Her kişi özeldir, biriciktir. Bu yüzden öğrenme nedir nasıl gerçekleşir sorusu aslında bireysel bir sorudur. Öğrenme yöntemleri farklılık gösterir. Örneğin ben üniversite sınavına hazırlanırken müzikle ders çalışırdım. Okuldaki hocalarım bunun yanlış olduğunu söylerdi. Evet, bilimsel anlamda belki bir kaybı vardır ancak bu benim öğrenirken keyif almamı engellemiyordu. Özellikle matematik testlerini müzik dinleyerek çözerdim. Tabii diğer taraftan türkçe testlerinde müzik dinlemezdim. Ayrıca İngilizce kelime çalışırken görsellerle kelimeleri eşleştirirdim. Ayrıca kelimeleri bir kağıda yazar ve kutuya atardım. Ardından kağıtları seçerek gizil öğrenmeyi sağlardım. Bu konuları şunun için anlatıyorum.

  1. Öğrenme tamamen kişiye özeldir.
  2. Bilimsel anlamda öğrenme yöntemleri vardır.
  3. Bu yöntemlerin size ne kadar uygun olduğunu yaşayarak öğrenirsiniz.
  4. Sessiz ortamda ders çalışmak size göre en uygunuysa ortamın sesini kontrol edin.
  5. Görsel çalışma yöntemi faydalıysa bu yöntemi tercih edin.
  6. Tekrar etmek ya da altını çizmek sizin için faydalıysa bunu bırakmayın.
  7. Nasıl öğrendiğinizi siz daha iyi bilirsiniz.
  8. Çünkü kendinizin uzmanı sizsiniz.

Aysu Apakay ‘ın kendini anlattığı videoyu buradan izleyebilirsiniz.

Benzer Makaleler

online psikolog nedir

Online Psikolog Nedir

Online psikolog ya da online psikolojik destek özellikle salgın döneminde çok sık tercih edilmeye başladı. …

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir